Η ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΗ

ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗ

Τοῦ Μητροπολίτου

Καισαριανῆς, Βύρωνος καί Ὑμηττοῦ

Δανιήλ ™ τά τέλη τοῦ Αὐγούστου τοῦ 1922 ἐγράφη ὁ ἐπίλογος τῆς ζωῆς καί παρουσίας τῶν Ἑλλήνων στή Μικρά Ἀσία. Ὁ ἐθνοϊερομάρτυρας Μητροπολίτης Σμύρνης Χρυσόστομος ἔγραψε γιά τούς διωγμούς τῶν Ἑλλήνων τῆς Μικρασίας: «Ἡ ἱστορία δέν ἔχει νά ἐπιδείξη τοιαῦτα παραδείγματα ἑκατοντάδων χιλιάδων λαοῦ χριστιανικοῦ ἀνοικτιρμόνως ἐξαπονδρισθέντος καί καταθρυμματισθέντος ὑπό τῆς ἀγρίας λύσσης τοῦ τουρκικοῦ φανατισμοῦ καί θηριωδίας. Τό ἐν Τουρκία Ἑλληνικόν Γένος κατέβη εἰς τόν ≠Αδην διά νά μή ἀναβῆ ἐκεῖθεν πλέον» (Ἐν Χρήστου Σολομωνίδη, «Ὁ Σμύρνης Χρυσόστομος», Ἐκδόσεις Εἱρμός, Ἀθήνα 1993, σελ. 190).

Τό Σάββατον τῆς 27ης Αὐγούστου 1922 οἱ Τοῦρκοι καταλαμβάνουν τήν Σμύρνη. Τό ἀπόγευμα τῆς ἴδιας ἡμέρας κατακρεουργεῖται ἀπό τόν φανατισμένο Τουρκικό ὄχλο ὁ ἐθνοϊερομάρτυρας Μητροπολίτης Σμύρνης Χρυσόστομος καί ἀρχίζουν οἱ λεηλασίες καί οἱ βιαιότητες κατά τῶν Χριστιανῶν. Μετά τήν κατάληψι τῆς πόλεως ὁ Τοῦρκος διοικητής τοῦ Στρατοῦ, ὑποστράτηγος Νουρεντίν Πασᾶς, ἐκάλεσε τόν Ποιμενάρχη καί πνευματικό Πατέρα τῶν Χριστιανῶν στό Διοικητήριο τῆς Σμύρνης. Ὁ Μητροπολίτης Σμύρνης εἰσῆλθε στό Διοικητήριο, ὑψηλόφρων, ἀγέρωχος καί ἄφοβος συνοδευόμενος ἀπό ὁμογενεῖς προκρίτους. Ὁ Τοῦρκος ἀξιωματοῦχος τόν ἐκατηγόρησε ὡς προδότη ἔναντι τοῦ Ὀθωμανικοῦ Κράτους. Κατά τήν ὀλιγόλεπτη συνάντησί τους ὁ Νουρεντίν Πασᾶς συμπεριεφέρθη μέ καταφανῆ ἐχθρότητα πρός τόν Ἱεράρχη. Ἀφοῦ τόν ἐξύβρισε καί τόν ἀπείλησε ἐξῆλθε καί ἐνεφανίσθη στόν ἐξώστη τοῦ Διοικητηρίου καί ἐκάλεσε τούς συγκεντρωμένους Τούρκους νά παραλάβουν τόν Ἱεράρχην, νά τόν δικάσουν καί νά τόν τιμωρήσουν, ὅπως αὐτοί ἢ θελαν μέ τά λόγια: «Ἄν σᾶς ἔκανε καλό νά τοῦ κάνετε καλό· ἄν σᾶς ἔκανε κακό νά τοῦ κάνετε κακό». (Ἔνθ’ ἀνωτέρω σελ. 455). Ὁ ὄχλος ἔπραξε, ὅπως τόν ἐξώθησε τό μῖσος, ἡ ἐχθρότητα καί ἡ ἀγριότητα τῶν αἰσθημάτων του.

Τά ἄγρια τουρκικά στίφη ἔμοιαζαν μέ πλατειά καί φουρτουνιασμένη θάλασσα. Ὅπως αὐτή σκεπάζει καί καταποντίζει τό ἀνερμάτιστο καράβι ἔτσι κι’ ὁ ἅγιος Ἀρχιερέας καταποντίσθηκε ἀνάμεσα στά λυσσῶντα τουρκικά πλήθη. Μέ ξιφολόγχη τοῦ βγάζουν τά μάτια. Τοῦ κόβουν τήν γλῶσσα. Τοῦ κόβουν τά ἀφτιά. Τοῦ κόβουν τά χέρια. Τοῦ ξεριζώνουν τά γένια. Ἔσυραν τό νεκρό σῶμα του στίς τουρκικές συνοικίες, ὅπου τό διεμέλισαν. Ὅ,τι ἀπέμεινε τό ἔριξαν στίς ὄχθες τοῦ ποταμοῦ Μέλη καί τό ἄφησαν νά τό φάγουν τά σκυλιά καί τά ὄρνια. Τήν 31 Αὐγούστου 1922 οἱ Τοῦρκοι πυρπολοῦν τήν Πρωτεύουσα τῆς Ἰωνίας τήν Σμύρνη. Οἱ Ἑλληνικοί πληθυσμοί, ὅσοι δέν ἐσφαγιάσθησαν, ἔφυγαν πανικόβλητοι.

Εἶναι γνωστά καί καταγεγραμμένα τά ὅσα ἐπηκολούθησαν, τά ὁποῖα ἀποδίδονται μέ τίς χαρακτηριστικές λέξεις «Μικρασιατική Καταστροφή». Εἶναι κοινῶς ἀποδεκτά τά στοιχεῖα πού συνθέτουν τήν Μικρασιατική τραγωδία:

Οἱ σφαγές, οἱ λεηλασίες οἱ καταστροφές τῶν περιουσιῶν καί οἱ παντοειδεῖς φρικαλεότητες σέ βάρος τῶν Ἑλλήνων καί Ἀρμενίων, δηλαδή ὅλου τοῦ χριστιανικοῦ πληθυσμοῦ, στίς πόλεις καί στά χωριά τῆς Μικρᾶς Ἀσίας, τά ὁποῖα ἀνεκαταλαμβάνοντο ἀπό τούς Τούρκους.

Ἡ στρατολόγησις καί ἐξόντωσις τοῦ ἀνδρικοῦ πληθυσμοῦ τῆς Μικρᾶς Ἀσίας. Ὅλοι οἱ Ἕλληνες τότε ἀπό 18-48 ἐτῶν ἐστρατολογήθησαν καί ὑποχρεώθησαν νά καταταγοῦν στά ἐργατικά τάγματα. Ἡ τροφή τους ἦταν μόνο χόρτα. Ἡ ἐνδυμασία τους ράκη. Ἀνυπόδητοι ὥδευαν ἐπί μῆνες ἐκτεθειμένοι στό φλογερό ἥλιο τῆς Βαγδάτης καί στό ἀφόρητο ψῦχος τοῦ Καυκάσου. Ἀσθένειες καί ἐπιδημίες ἰδιαιτέρως χολέρας καί ἐξανθηματικοῦ τύφου τούς ἐθέ- ‚ · ριζαν. Τά βουνά καί οἱ κοιλάδες τῆς Ἀνατολίας ἐποτίσθησαν μέ τό Ἑλληνικό αἷμα. Στά φαράγγια καί στίς χαράδρες ἐσπέρνονταν τά ὀστᾶ τῶν μαρτύρων τῆς Ἑλληνικῆς φυλῆς.

Οἱ οἰκογένειες τῶν μή προσερχομένων νά καταταγοῦν στά τάγματα ἐργασίας ἐξετοπίσθησαν. Ἡ περιουσία τους ἐθεωρήθη ἐγκαταλελειμμένη καί κατησχέθη. Ἡ καταδίωξις τῶν φυγοστράτων ἦταν σκληρή καί ἀπάνθρωπη.

Ἡ θυσία τοῦ Κορυφαίου Μάρτυρος τῆς Μικρασιατικῆς καταστροφῆς Μητροπολίτου Σμύρνης Χρυσοστόμου, τῶν λοιπῶν Ἱεραρχῶν καί Κληρικῶν, ἀλλά καί τῶν προκρίτων τῆς Ὁμογενείας στήν Μικρά Ἀσία.

Ἡ πυρπόλησις τῆς πανέμορφης Σμύρνης τῆς πρωτεύουσας τῆς Ἰωνίας ἀπό τούς Τούρκους. Ὁ Γολγοθᾶς τῶν αἰχμαλώτων καί τῶν ὁμήρων, οἱ ὁποῖοι ὁδηγήθησαν πρός τά βάθη τῆς Ἀνατολῆς ὅπου καί ἐχάθησαν. Σέ 773.000 ἀνέρχονται οἱ Ἕλληνες τῆς Μικρασίας, τῆς Θράκης καί τοῦ Πόντου οἱ ἐκπατρισθέντες καί ὁδηγηθέντες στά βάθη τῆς Τουρκίας. (Ἔνθ’ ἀνωτέρω σελ. 180). Ἡ ἐξόντωσις ἑκατοντάδων χιλιάδων χριστιανῶν Ἑλλήνων ἀπό τίς ἀσθένειες καί τήν πείνα. Διαβάζομε ὅτι: «Ἡ πλούσια Ἀνατολή πού μποροῦσε νά θρέψει κόσμο καί κόσμο εἶχε ἀπογυμνωθεῖ ἀπό τρόφιμα. Ὅλα τά ἀγαθά της τά μετέφεραν οἱ Γερμανοί στήν πατρίδα τους μέ τό περίφημο ‘‘Μπαλκαντσούγκ” τή σιδηροδρομική γραμμή πού εἶχαν κατασκευάσει ἀπό τή Βαγδάτη ὡς τό Βερολίνο. Ἡ πείνα μαστίζει τήν Σμύρνη» (Ἔνθ’ ἀνωτέρω, σελ. 181).

Ἡ ἐκδίωξι ἑκατοντάδων χιλιάδων Ἑλλήνων χωρίς τίς περιουσίες τους ἀπό τήν γῆ τῆς Μικρασίας. Συνοπτικῶς Μικρασιατική καταστροφή ἐννοοῦμε τόν ἐκριζωμό τοῦ Ἑλληνισμοῦ ἀπό τίς προαιώνιες ἑστίες του στήν Μικρά Ἀσία, στόν Πόντο, στήν Ἀνατολική Θράκη.

Πόσο χριστιανικό αἷμα; Πόση θυσία; Πόσες ψυχές στό βωμό τῆς Ἑλληνικῆς Πατρίδος; ˙ Ù Û Â ‰ Á